Όσοι είναι λάτρεις των βιβλίων και ταινιών του Harry Potter, σίγουρα θα γνωρίζουν αυτό το επικίνδυνο αλλά και θανατηφόρο φυτό.
H σκηνή που ο Harry και οι υπόλοιποι μαθητές του Σχολείου Μαγείας, μαθαίνουν τί είναι αυτό το παράξενο φυτό, αλλά και η κραυγή που βγάζει όταν το ξεριζώνουν, είναι χαρακτηριστική.
Μάλιστα το φυτό αυτό δεν είναι ιδιαίτερα σπάνιο όπως μας ανέφερε ο Μάνος Μανώλη, του Cyprus from air, στον οποίο και ανήκουν οι φωτογραφίες, καθώς υπάρχει σε αφθονία στο νησί μας και ειδικά στο Κάβο Γκρέκο.
Τί είναι όμως ο Μανδραγόρας;
Σίγουρα όχι αυτό που μόλις είδατε στο βίντεο, O Μανδραγόρας είναι ποώδεις φυτό που το βρίσκουμε στις μεσογειακές χώρες με μεγάλα φύλλα και με ρίζα διχαλωτή που μοιάζει με ανοιχτά πόδια ανθρώπου που στέκεται όρθιος.
Έχει κοντό βλαστό, ύψους 10-25 εκ. με παράριζο ρόδακα από μεγάλα, ωοειδή, ακέραια φύλλα, με κυματοειδές κράσπεδο. Τα άνθη του είναι κωνοειδή, λευκοπράσινα, ιώδη, μοβ ή πορφυρόχρωμα, τοποθετημένα πάνω σε κοντούς μίσχους. Ο μανδραγόρας χαρακτηρίζεται κυρίως από τη μεγάλη σαρκώδη ρίζα του, η οποία μπορεί να φτάσει το 1 μ. μέσα στο έδαφος και συχνά μοιάζει με ανθρωπόμορφο ξόανο· κι αυτό συνετέλεσε στην δημιουργία διαφόρων παραδόσεων και μύθων σχετικά με το φυτό αυτό.
Μανδραγόρας ο… ανθρωπόμορφος
Ο Μανδραγόρας από την αρχαιότητα, έχει περιβληθεί ε μυστηριώδεις, υπερφυσικές ιδιότητες και δεισιδαιμονίες, εξαιτίας της ανθρωπόμορφης ρίζας του.
Τον χρησιμοποιούσαν ως φυλαχτό για την προστασία από τον θάνατο και την ασθένεια, ενώ θεωρούσαν, επίσης, ότι η παρουσία του οφειλόταν σε φαινόμενα μεταμψύχωσης ατόμων που είχαν αυτοκτονήσει και ότι όταν ξεριζωθεί βγάζει μια δυνατή κραυγή, η οποία μπορεί να προκαλέσει τη τρέλα ή τον θάνατο σε όσους την ακούσουν.
Γι΄αυτό ξερίζωναν τους μανδραγόρες νύχτα με πανσέληνο, με τη συνοδεία προσευχών και ιεροτελεστιών και με τη βοήθειά ενός μαύρου σκύλου δεμένου πάνω στο φυτό με σκοινί.
Είναι επικίνδυνο;
Σύμφωνα με τη βιβλιογραφία, ο μανδραγόρας είναι τοξικός και η τοξικότητά του οφείλεται στην παρουσία των αλκαλοειδών σκοπολαμίνη, υοσκαμίνη και ατροπίνη. Οι ουσίες αυτές που περιέχονται σε μεγαλύτερο ποσοστό στη ρίζα είναι πολύτιμες από φαρμακευτική άποψη, ενώ οι αρχαίοι Έλληνες και οι Ρωμαίοι χρησιμοποιούσαν τον μανδαγόρα ως υπνωτικό, αναλγητικό και ηρεμιστικό, ενώ κατά τον μεσαίωνα χρησιμοποιήθηκε ως αναισθητικό σε εγχειρήσεις.
Ωστόσο, μπορεί να επιφέρει και τον θάνατο σε μη ελεγμένες δόσεις. Σε κάθε περίπτωση η απευθείας λήψη της ρίζας δεν συνιστάται. Προτρέπονται όσοι δουν το φυτό αυτό να μην το αγγίξουν.
