Ο πρόεδρος της Τουρκίας Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν εμφανίστηκε με το μανδύα του... Ευρωπαίου στη Σύνοδο Κορυφής στη Βάρνα και ευρωπαϊκές πηγές εξέφρασαν ικανοποίηση για τα αποτελέσματά της.
Κατά τη διάρκεια των συνομιλιών απεφεύχθησαν υψηλοί τόνοι και εντάσεις και φαίνεται πως υπήρξε συνεννόηση στα τρία βασικά πεδία στα οποία απαιτείται η συνεργασία ΕΕ-Τουρκίας: το μεταναστευτικό, στην καταπολέμηση της τρομοκρατίας και στην ενέργεια.
Στη συνάντηση, ο πρόεδρος της Τουρκίας κράτησε σχετικώς μετριοπαθή στάση, ήταν «ανοιχτός» και καθόλου αδιάλλακτος, σχολίαζαν οι ίδιες πηγές, σημειώνοντας ότι ο Ερντογάν ζήτησε την κατανόηση των Ευρωπαίων σε αυτήν που ο ίδιος παρουσιάζει ως «μάχη κατά της τρομοκρατίας».
Εξάλλου, σε σχέση με τις κυπριακές και τις ελληνικές επιδιώξεις, η ευρωπαϊκή υποστήριξη ήταν ισχυρή, σχολίαζαν ευρωπαϊκές πηγές, κάτι το οποίο ήταν ξεκάθαρο κατά τη διάρκεια της συνέντευξης Τύπου, με τις δηλώσεις των Γιούνκερ, Τουσκ και Μπορίσοφ.
Ο Ερντογάν επεδίωκε την επανεκκίνηση της διαδικασίας ένταξης της χώρας του στην Ευρωπαϊκή Ένωση, οι Ευρωπαίοι αξίωναν απαντήσεις για διάφορα θέματα που τους θορυβούν και να γεφυρωθούν οι διαφορές των δύο πλευρών και τελικά η σύνοδος κορυφής ΕΕ-Τουρκίας ολοκληρώθηκε χωρίς να υπάρξει «χειροπιαστή» πρόοδος τη Δευτέρα στη Βουλγαρία.
Ο Ερντογάν εμφανίστηκε αισιόδοξος. «Παραμένουμε χώρα υποψήφια προς ένταξη στην ΕΕ και επιθυμούμε να προχωρήσουμε ταχύτερα σε αυτή την κατεύθυνση», τόνισε ο αρχηγός του τουρκικού κράτους μετά το δείπνο εργασίας με τους προέδρους της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ζαν-Κλοντ Γιούνκερ και του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Ντόναλντ Τουσκ στη Βάρνα, στη Μαύρη Θάλασσα, που παρέθεσε η βουλγαρική προεδρία της ΕΕ.
Από την άλλη, ο Τουσκ είπε πως εάν ερωτάται αν η σύνοδος κορυφής έφερε λύσεις, η απάντηση είναι όχι. Η ΕΕ συνεχίζει να ανησυχεί για το κράτος δικαίου στην Τουρκία, επισήμανε και πρόσθεσε πως αναφέρθηκε σε όλες τις ανησυχίες των Βρυξελλών, που όπως είπε εκτείνονται σε έναν «μακρύ κατάλογο». Εξήγησε πως επέκρινε ιδίως την φυλάκιση πολιτών της ΕΕ στην Τουρκία -αναφερόταν και στους δύο έλληνες στρατιωτικούς- τη συμπεριφορά της Τουρκίας έναντι της Κύπρου, με αφορμή την τουρκική προσπάθεια αποκλεισμού κοιτασμάτων φυσικού αερίου, αλλά και τη δράση του τουρκικού στρατού στη Συρία.
Όμως βαριά σύννεφα συνεχίζουν να σκιάζουν τη σχέση ανάμεσα στην Άγκυρα και τις Βρυξέλλες - με ζητήματα όπως η αποσάθρωση του κράτους δικαίου στην Τουρκία μετά την απόπειρα πραξικοπήματος του Ιουλίου του 2016, η επιχείρηση τουρκικών στρατευμάτων εναντίον μιας κουρδικής οργάνωσης στη βόρεια Συρία, οι εντάσεις στις σχέσεις της Τουρκίας με την Ελλάδα και την Κύπρο να θεωρούνται ορισμένα από τα κυριότερα.
«Σε όρους χειροπιαστών λύσεων, δεν καταλήξαμε σε κανέναν συμβιβασμό σήμερα», επέμεινε ο Τουσκ και υπογράμμισε πως «μόνο η πρόοδος στα ζητήματα αυτά θα επιτρέψει να βελτιωθούν οι σχέσεις ΕΕ-Τουρκίας, συμπεριλαμβανομένης της διαδικασίας ένταξης».
Ο Ερντογάν επανέλαβε πριν από τη σύνοδο ότι η ένταξη στην ΕΕ παραμένει «στρατηγικός στόχος» για την Τουρκία, μολονότι η διαδικασία χαρακτηρίζεται κλινικά νεκρή εδώ και μήνες. Εξάλλου, ο πρόεδρος της Τουρκίας επεδίωκε να εξαιρεθούν το ταχύτερο από τις βίζες οι Τούρκοι που ταξιδεύουν σε χώρες της ΕΕ.
Κανένα από τα δύο μέρη δεν είχε συμφέρον να εκτροχιάσει τον διάλογο. «Η ΕΕ είναι στρατηγικός εταίρος για την Τουρκία, θα ήταν σοβαρό λάθος να απομονωθεί η Τουρκία από την ΕΕ», σημείωσε ο Ερντογάν.
Οι Ευρωπαίοι διαβεβαίωσαν ότι θα δώσουν, όπως προβλεπόταν, άλλα 3 δισεκατομμύρια ευρώ για την υποστήριξη των σύρων προσφύγων στην Τουρκία.
«Δεν πρέπει να υπάρχει καμία αμφιβολία ότι η ΕΕ θα τηρήσει τις δεσμεύσεις της», ανέφερε ο Γιούνκερ.
