Έκθεση φωτιά για τους κρατούμενους...

Την ανησυχία της για συνεχείς καταγγελίες αναφορικά με περιπτώσεις κακομεταχείρισης από αστυνομικούς στην Κύπρο, εκφράζει σε σημερινή της έκθεση η Επιτροπή για την Πρόληψη των Βασανιστηρίων του Συμβουλίου της Ευρώπης (CPT), καλώντας παράλληλα τις κυπριακές αρχές να βελτιώσουν το σύστημα διερεύνησης ισχυρισμών. Η Λευκωσία απαντά από την πλευρά της ότι επιδεικνύεται «μηδενική ανοχή» σε περιστατικά κακομεταχείρισης από αστυνομικούς.

 Αντιπροσωπεία της CPT επισκέφτηκε πέρυσι για έβδομη φορά την Κύπρο και εξέτασε τις συνθήκες κράτησης και μεταχείρισης κρατουμένων και όπως αναφέρεται, κατέγραψε αξιόπιστες καταγγελίες για κακομεταχείριση κρατουμένων - συμπεριλαμβανομένων ανηλίκων – από αστυνομικούς, ιδιαίτερα στους Κεντρικούς Αστυνομικούς Σταθμούς Λεμεσού και Πάφου. Οι ισχυρισμοί για κακομεταχείριση, ιδιαίτερα ξένων υπηκόων, αφορούν χτυπήματα, γροθιές και κλωτσιές στο κεφάλι και σε άλλα μέρη του σώματος, προστίθεται. Υπάρχει επίσης μια καταγγελία για σεξουαλική κακοποίησης μιας γυναίκας. Διατυπώθηκαν επίσης ισχυρισμοί για σωματική, λεκτική και ρατσιστική κακοποίηση κρατουμένων μεταναστών στο Κέντρο Κράτησης στη Μενόγεια, αλλά και για κακοποίηση κρατουμένων κατά τη μεταφορά τους στο αεροδρόμιο από αστυνομικούς του Τμήματος Μετανάστευσης. «Από τα ευρήματα της CPT, φαίνεται ότι πρόσωπα που κρατούνται από την αστυνομία – και ιδιαίτερα ξένοι υπήκοοι – διατρέχουν ακόμη τον κίνδυνο σωματικής ή/και ψυχολογικής κακομεταχείρισης, ιδιαίτερα κατά τη στιγμή της σύλληψης, κατά τη διάρκεια της ανάκρισης και στο πλαίσιο των επιχειρήσεων απομάκρυνσης», αναφέρεται. Η Επιτροπή καλεί τις κυπριακές αρχές να προχωρήσουν στη βελτίωση του συστήματος διερεύνησης ισχυρισμών και της δημιουργίας νέου νομικού πλαισίου που θα προστατεύει τους πληροφοριοδότες που αποκαλύπτουν τέτοια περιστατικά. «Τα ευρήματα της CPT υπογραμμίζουν τις ελλείψεις των ερευνών από την Ανεξάρτητη Αρχή Διερεύνησης Ισχυρισμών και Παραπόνων κατά της Αστυνομίας, για τις οποίες δεν μπορεί να λεχθεί ότι ήταν αποτελεσματικές», αναφέρεται, ενώ καταγράφεται η εισήγηση για αύξηση των πόρων και του προσωπικού της Αρχής. Οι συνθήκες στους αστυνομικούς σταθμούς ήταν γενικά ικανοποιητικές, ενώ σημειώθηκαν και θετικές αλλαγές, συμπληρώνεται. Στην απάντησή τους οι κυπριακές αρχές επαναβεβαιώνουν ότι επιδεικνύεται «μηδενική ανοχή» για περιστατικά αστυνομικής κακομεταχείρισης, ενώ υποδεικνύουν σειρά μέτρων που λήφθηκαν για την αντιμετώπιση του προβλήματος, συμπεριλαμβανομένης της ενίσχυσης της εκπαίδευσης των αστυνομικών.

Κεντρικές Φυλακές 
Θετικές εξελίξεις καταγράφονται στην έκθεση όσον αφορά τις Κεντρικές Φυλακές. «Η CPT σημειώνει κάποιες θετικές αλλαγές που σημειώθηκαν στις Κεντρικές Φυλακές Λευκωσίας από την τελευταία φορά που τις επισκέφτηκε και αρκετές από αυτές φαίνεται ότι οφείλονται στην νέα διοίκηση των φυλακών, όπως το καθεστώς και οι συνθήκες διαβίωσης στο γυναικείο τμήμα, η καλύτερη επαφή με τον έξω κόσμο και η βελτιωμένη παροχή υγειονομικής φροντίδας».
 

 
Ωστόσο, η CPT λέει ότι οι θετικές προσπάθειες για βελτίωση των συνθηκών κράτησης υπονομεύονται από τον συνωστισμό που συνεχίζει να επικρατεί στις Κεντρικές Φυλακές. Ακόμη, προστίθεται ότι η Επιτροπή έλαβε αρκετές καταγγελίες για σωματική κακοποίηση κρατουμένων από το προσωπικό, ενώ έγινε κοινωνός πολυάριθμων καταγγελιών για λεκτική κακοποίηση κρατουμένων από το προσωπικό και για εκτόξευση απειλών για αντίποινα, για την υποβολή παραπόνων.
 Βία
Η έκθεση περιέχει συστάσεις για να μπει τέλος στη βία μεταξύ κρατουμένων, να προαχθεί ο επαγγελματισμός του προσωπικού, να βελτιωθεί η μεταχείριση ξένων κρατουμένων και να ενισχυθούν οι δικλείδες ασφαλείας στο σωφρονιστικό σύστημα. Στην απάντησή τους οι κυπριακές αρχές αναφέρονται στην υιοθέτηση νέων πολιτικών και διαδικασιών για πρόληψη της κακομεταχείρισης, της κατάχρησης εξουσία, και των απειλών για αντίποινα, αλλά και για πρόληψη της βίας μεταξύ κρατουμένων.

 Απογοητευτικές συνθήκες
Η Επιτροπή εκφράζει ακόμη την απογοήτευσή της για τις συνθήκες στο Ψυχιατρείου Αθαλάσσας, ιδιαίτερα στο ανδρικό τμήμα, σημειώνοντας πως δεν συνάδει με τα απαιτούμενα πρότυπα και χρειάζεται συνολική ανακαίνιση.
 
«Η CPT καλεί τις κυπριακές αρχές να θέσουν ως προτεραιότητα, χωρίς άλλη καθυστέρηση, την ανέγερση νέου Κέντρου Ψυχικής Υγείας», σημειώνεται.
  
Σε σχέση με τα ιδρύματα κοινωνικής πρόνοιας, η Επιτροπή Πρόληψης Βασανιστηρίων καλωσορίζει τέλος τις προσπάθειες αποϊδρυματοποίησης, όπως στην περίπτωση της «Νέας Ελεούσας» για άτομα με σοβαρές αναπηρίες, εκφράζει όμως κριτική για το ανεπαρκές νομοθετικό πλαίσιο που διέπει τη λειτουργία τους, αλλά και για τις συνθήκες που επικρατούν σε συγκεκριμένους Οίκους, οι οποίες χρήζουν  βελτίωσης.