Στην πρώτη θέση φιγουράρει η Κύπρος, όσον αφορά τις χώρες οι οποίες δέχονται αιτήσεις πολιτικού ασύλου από μετανάστες κατ' αναλογία πληθυσμού, με τον αριθμό των αιτήσεων αυτών μέχρι το πρώτο τρίμηνο του 2018, να ξεπερνά τις 5,000.
Παρά το γεγονός ότι οι μεταναστευτικές ροές, κυρίως από τη Συρία, έχουν μειωθεί σημαντικά, η Κύπρος αντιμετωπίζει σοβαρό πρόβλημα όπως ανέφεραν στην Offsite αρμόδιες αρχές, σχετικά με τον αριθμό των αιτητών ασύλου αλλά και όσων έχουν εγκριθεί κρίνοντας πάντα με βάση τον αριθμό του πληθυσμού του νησιού.
Σύμφωνα με τα επίσημα στοιχεία, το 2013 η Κύπρος έγινε δέκτης 1353 αιτήσεων πολιτικού ασύλου, το 2014 1745, το 2015 2,265, το 2016 2,940, κατακόρυφη αύξηση σημειώθηκε το 2017 με 4,600 αιτήσεις και το 2018 πάνω από 5,000 μέχρι στιγμής.
Οι αρμόδιες αρχές του κράτους εξέτασαν και απέδωσαν μέχρι στιγμής γύρω στις 10,000 αιτήσεις μεταναστών οι οποίοι λεκαβαν το καθεστώς προστασίας (πολιτικό άσυλο) οι οποίοι όπως μας αναφέρθηκε είναι και λήπτες του ΕΕΕ. Συγκεκριμένα, το ποσό το οποίο έχει "κλειδώσει" για τις περιπτώσεις αυτές, ανέρχεται στα 17 εκατομμύρια ευρώ.
Όπως αναφέρουν οι ίδιες πηγές κονδύλι 2,5 εκατομμυρίων ευρώ δίνεται σε άτομα των οποίων η εξέταση της αίτησης ακόμη εκκρεμεί.
Πρόκειται για ένα αρκετά μεγάλο κονδύλι στο σύνολό του που όπως εύκολα μπορεί κανείς να αντιληφθεί, αν δεν ληφθούν αποτελεσματικά μέτρα θα μεγαλώσει ακόμη περισσότερο το επόμενο διάστημα.
Η Ευρωπαϊκή Ένωση πάντως, σε επίπεδο κονδυλίων στηρίζει σε μεγάλο βαθμό τη λειτουργία του Κέντρου Υποδοχής Αιτητών Πολιτικού Ασύλου στην Κοφίνου.
Ο ρόλος της ΕΕ και τα «ελεγχόμενα κέντρα»
Το μεταναστευτικό βρίσκεται ψηλά στην ατζέντα της ΕΕ αλλά και των κρατών μελών, καθώς αποτελεί ένα από τα μεγαλύτερα "αγκάθια", ιδιαίτερα αν αναλογιστεί κανείς τόσο την οικονομική κατάσταση των χωρών στην ΕΕ όσο και τα δημογραφικά στοιχεία και πως αυτά διαμορφώνονται.
Παρά τα όσα αναφέρουν για μείωση των μεταναστευτικών ροών, γεγονός που ισχύει, φαίνεται πως οι ροές αυτές απλά βρίσκουν νέες διόδους, γεγονός που θα πρέπει να προβληματίσει άμεσα τις αρμόδιες αρχές.
Η άρνηση κρατών-μελών να συναινέσουν σε αναλογική ανακατανομή των μεταναστών, όπως προνοούν οι υφιστάμενες συμφωνίες, αναγκάζει ουσιαστικά την ΕΕ και τα κράτη μέλη να αναζητήσουν άλλες αποτελεσματικές λύσεις στο ζήτημα αυτό. Μόλις την Πέμπτη είδε το φώς της δημοσιότητας η είδηση ότι η Κομισιόν βρίσκεται σε νομική διαμάχη με την Ουγγαρία για τη στάση της στο μεταναστευτικό.
Προσπαθούν ουσιαστικά να υιοθετήσουν μια φόρμουλα η οποία με διάφορους τρόπους να διαχειριστεί το πρόβλημα το οποίο δημιουργήθηκε τόσο σε ανθρωπιστικό επίπεδο όσο και σε πρακτικό.
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, εργάζεται στο παρόν στάδιο σε τρεις τομείς, για να διαχειριστεί το μεταναστευτικό ζήτημα:
- Πρώτον, στη συνεργασία με τρίτες χώρες, μαζί με τον Διεθνή Οργανισμό Μετανάστευσης, την Ύπατη Αρμοστεία του ΟΗΕ για τους Πρόσφυγες και άλλους διεθνείς εταίρους, για τη διοχέτευση μεταναστών σε Κέντρα που θα δημιουργηθούν σε τρίτες χώρες
- Δεύτερον,στην αποσαφήνιση της λειτουργίας των «ελεγχόμενων κέντρων» μεταναστών εντός της ΕΕ αλλά και δημιουργία ενδεχομένως μεγάλων Κέντρων Υποδοχής σε συγκεκριμένες χώρες εντός ΕΕ
- Τρίτον στην ενδυνάμωση της διαφύλαξης και ελέγχου των συνόρων της ΕΕ
Η ΕΕ εντός των οργάνων της, μελετά διάφορες εναλλακτικές, η Αυστριακή Προεδρία του Συμβουλίου της ΕΕ, παρουσιάζεται αισιόδοξη και αναμένει πως τους αμέσως επόμενους μήνες θα μπορέσουν να παρουσιαστούν συγκεκριμένες εισηγήσεις για τα «ελεγχόμενα κέντρα» καθώς και για το πώς η ΕΕ θα συνδράμει τα κράτη-μέλη που θα τα δεχτούν στο έδαφός τους.
Οι πιέσεις που ίσως να δεχθεί η Κύπρος
Σχετικά με τα “ελεγχόμενα κέντρα” μεταναστών, όπως αναφέρουν πληροφορίες της Offsite, η Κύπρος εξαιτίας κυρίως της θέσης της ίσως να δεχθεί πιέσεις για να μετατραπεί σε ένα εκ των κέντρων αυτών.
Αρμόδιες πηγές αναφέρουν πως δεν αποκλείεται να δούμε τη στάση της Κυπριακής Δημοκρατίας να αλλάζει στο επόμενο διάστημα και να γίνεται πιό έντονα διεκδικητική, καθώς ως κράτος δεν έχουμε ιδιαίτερα περιθώρια να δεχθούμε και να φιλοξενήσουμε μεγάλους αριθμούς μεταναστών πλέον.
Πρόβλημα οι απελάσεις
Ένα κεφάλαιο το οποίο αποτελεί "πονοκέφαλο" για τις αρμόδιες αρχές είναι αυτό των απελάσεων, καθώς υπάρχουν μεγάλα εμπόδια στο να γίνει αποτελεσματικά η διαδικασία αυτή, ιδιαίτερα για περιπτώσεις στις οποίες απορρίπτεται η αίτηση για παραχώρηση ασύλου.
Σύμφωνα με πληροφορίες, πολλοί είναι αυτοί που κάνουν καταχρηστικές αιτήσεις και απορρίπτονται με αποτέλεσμα να πρέπει να απελαθούν, ωστόσο κάποιες χώρες αρνούνται να τους δεχτούν πίσω.
Επιπρόσθετα, τα άτομα αυτά, όταν απορριφθεί η αίτησή τους έχουν το δικαίωμα να ασκήσουν έφεση, γεγονός που μέχρι τώρα τουλάχιστον καθιστούσε τη διαδικασία εξαιρετικά χρονοβόρα ως προς την ολοκλήρωσή της.
Ωστόσο μόλις πριν δύο εβδομάδες εγκρίθηκε νομοσχέδιο, σύμφωνα με το οποίο θα συσταθεί ειδικό Δικαστηρίου για τις συγκεκριμένες υποθέσεις που θα αποτελείται από τρεις δικαστές.
Ελκυστική η Κύπρος-Το κύκλωμα
Με βάση τα όσα μας αναφέρθηκαν, η Κύπρος αποτελεί έναν από τους πρώτους προορισμούς μεταναστών εξεταίας της θέσης της αλλά και των “προνομίων” όπως λέχθηκε χαρακτηριστικά.
Μάλιστα, όπως μας ανέφεραν αρμόδιες αρχές έχουν δημιουργηθεί και λειτουργούν κυκλωματα μεταξύ των χωρών που τροφοδοτούν με μετανάστες, της Τουρκίας και των κατεχομένων, τα οποία λειτουργούν συστημικά “οδηγώντας” περισσότερους μετανάστες στη χώρα μας.
Η Τουρκία φαίνεται να έχει βρει ένα εναλλακτικό δρόμο διοχέτευσης των μεταναστών μέσω της Ανατολικής Μεσογείου, καθώς το Αιγαίο πλέον, λόγω και της συμφωνίας που υπάρχει με την ΕΕ, δεν αποτελεί εύκολη λύση.
