Η τουρκική λίρα βρίσκεται τα τελευταία 24ωρα σε ελεύθερη πτώση, οι εξαγωγές προς τις ΗΠΑ υπόκεινται σε δασμούς, ο πληθωρισμός ανεβαίνει αλλά ο Πρόεδρος της χώρας(βλ.Ερντογάν) δεν ανησυχεί για τίποτα.
Τι συμβαίνει λοιπόν στη χώρα με τους 80 εκαταμμύρια κατοίκους, η οποία αποτελεί σύμμαχο-κλειδί για το ΝΑΤΟ;
Τι συνέβη με το νόμισμα της χώρας;
Η λίρα έπεσε στο ένα πέμπτο έναντι του δολαρίου μέσα σε μια μόλις εβδομάδα. Όμως ακόμα και πριν την πρόσφατη κρίση, η τουρκική λίρα βρισκόταν ανάμεσα στα χειρότερα σε αποδόσεις νομίσματα στον κόσμο, με μια πτώση της τάξεως του 50% έναντι του δολαρίου, μέσα σε 12 μήνες.
Γιατί πέφτει τόσο απότομα η λίρα;
Η οικονομία της χώρας αντιμετωπίζει κάποιες εξαιρετικά δύσκολες προκλήσεις το τελευταίο διάστημα. Το ισοζύγιο των υπηρεσιών και των αγαθών που εισάγει η χώρα με αυτά που εξάγει είναι αρνητικό, ενώ τα ψηλά επίπεδα ιδιωτικού χρέους σε συνδυασμό με τη σημαντική εξωτερική δανειοδότηση του τραπεζικού τομέα της χώρας, σίγουρα δεν βοηθούν στην ανάκαμψη της οικονομίας.
Ο πληθωρισμός έφτασε σε ετήσιο ποσοστό το 15,9% τον Ιούλιο-περισσότερο από πέντε φορές πάνω από τον μέσο όρο στα ανεπτυγμένα κράτη- και η κυβέρνηση έχει ανεβάσει στα ύψη το δανεισμό σε ξένο νόμισμα.
Επιπρόσθετα, ο φόβος για "έκρηξη" στον κατασκευαστικό τομέα μετά από χρόνια σπασμωδικής ανάπτυξης αφήνει τις τράπεζες να μετρούν "πληγές".
Τι πυροδότησε την πρόσφατη κρίση;
Την Παρασκευή που μας πέρασε, ο Πρόεδρος των ΗΠΑ, ανακοίνωσε πως θα διπλασιάσει τους δασμούς για την εισαγωγή σε χάλυβα και αλουμίνιο από την Τουρκία στις ΗΠΑ. Πίσω από την εμπορική αυτή διαμάχη, υπάρχει η διαμάχη μεταξύ ΗΠΑ-Τουρκίας, για τον πάστορα Andrew Brunson, τον οποίο κρατά χωρίς κάποιο ιδιαίτερο λόγο η Τουρκία και δεν τον παραδίδει στις ΗΠΑ. Ο πάστορας αντιμετωπίζει κατηγορίες για τρομοκρατική δράση, μετά το αποτυχημένο πραξικόπημα του 2016 στην Τουρκία.
Πρόκειται για ένα πρόβλημα που αφορά την Τουρκία ή μπορεί να επηρεάσει και άλλες χώρες και φορείς;
Αν κρίνουμε από την αντίδραση των διεθνών αγορών, το πρόβλημα δεν περιορίζεται μόνο στο εσωτερικό οικονομικό σύστημα της Τουρκίας. Οι Ευρωπαϊκές αγορές αντιμετωπίζουν πτώση , με τους επενδυτές να ανησυχούν για ενδεχόμενες "κολλητικές επιπτώσεις" και σε αγορές εντός Ευρώπης, ειδικότερα σε τράπεζες οι οποίες είναι εκτεθειμένες στην τουρκική λίρα. Την Παρασκευή ο FTSE έπεσε 75 μονάδες, ενώ ο γερμανικός Dax σημείωσε πτώση της τάξης του 2%.
Θα γίνει διάσωση της Τουρκίας από το ΔΝΤ;
Το ΔΝΤ θεωρεί πως η Τουρκία έχει το χειρότερο επίπεδο ρευστών διαθέσμων από ότι όλες οι μεγάλες οικονομίες, γεγονός που καθιστά την τουρκική οικονομία ευάλωτη, σε "επιθέσεις". Ο Ερντογάν όμως έδειξε σθεναρή αντίσταση, και δεν υπάρχει σαφής ένδειξη αν θα καταφύγει τελικά στο ΔΝΤ για στήριξη. Το μεγαλύτερο πρόβλημα υπάρχει στο ότι ο διεθνής φορέας δεν θεωρεί ότι η Κεντρική Τράπεζα της Τουρκίας λειτουργεί με αυτονομία, καθώς ο Ερντογάν δεν έδειξε τέτοια δείγματα γραφής. Πόσο μάλλον αν αναλογιστεί κανείς πως τοποθέτησε τον γαμπρό του στη θέση του Υπουργού Οικονομίας.
Όλη αυτή η κρίση σημαίνει πιο φτηνές διακοπές και αύξηση τουρισμού για την Τουρκία;
Ναι, σύμφωνα με την ιστοσελίδα Numbeo η οποία έχει εξειδίκευση στους υπολογισμούς του κόστους ζωής, η τιμή για μπύρα στο Bodrum έχει πέσει από τις £2.60 σε £1.60, ενώ ένα ζεύγος μπορεί να απολαύσει ένα γεύμα τριών πιάτων σε τιμή κάτω από 10 αγγλικές λίρες σε ένα μέσο εστιατόριο.
Οι τουρίστες εκεί που μέχρι πριν 4 μέρες μπορούσαν να αλλάξουν το νόμισμά της χώρας τους με 6,4 τουρκικές λίρες, τώρα η ισοτιμία βρίσκεται στις 8,1 λίρες, γεγονός που δίνει ξεκάθαρα την εικόνα.
