Στην απελευθέρωση των δύο Ελλήνων αξιωματικών προχώρησαν οι τουρκικές αρχές μετά από 168 ημέρες και έπειτα από αμερικανική παρέμβαση, κατά τη διάρκεια επαφών των Τούρκων αξιωματούχων με στελέχη των υπουργείων Εξωτερικών και Οικονομικών των ΗΠΑ.
Σύμφωνα με ελλαδικά ΜΜΕ στις 8 Αυγούστου οι Αμερικανοί έδωσαν στους συνομιλητές τους λίστα με περίπου 15 ονόματα κρατούμενων σε τουρκικές φυλακές στα οποία συμπεριλαμβάνονταν τα ονόματα του Άγγελου Μητρετώδη και του Δημήτρη Κούκλατζη.
Παράλληλα, το ελλαδικό Πρώτο Θέμα αναφέρει ότι εξαιτίας της ραγδαίας επιδείνωσης των αμερικανοτουρκικών σχέσεων, ο Ταγίπ Ερντογάν φοβόταν πως οι Αμερικάνοι ίσως στήσουν κάποιο θερμό ελληνοτουρκικό επεισόδιο, με σκοπό να το χρησιμοποιήσουν σαν πρόσχημα για να τον ανατρέψουν.
Η απελευθέρωση των δύο Ελλήνων στις παρασκηνιακές επαφές μεταξύ Αθήνας και Άγκυρας που σύμφωνα με μη διασταυρωμένες πληροφορίες που επικαλείται το Πρώτο Θέμα αφορά στους μουφτήδες στην Θράκη.
Οι νόμιμοι μουφτήδες που έχουν διοριστεί από το ελληνικό κράτος αποτελούν σταθεροποιητικές δυνάμεις στην ακριτική Θράκη, όταν υπάρχουν οι παράνομοι μουφτήδες (οι ψευτομουφτήδες). Αυτοί εκλέχθηκαν από μερίδα μουσουλμάνων διά της ανατάσεως του χεριού και ελέγχονται από το τουρκικό προξενείο. Πρόκειται για το Σερίφ στη Ροδόπη και τον Μετέ στην Ξάνθη.
Με την απομάκρυνση των νόμιμων μουφτήδων και μάλιστα από το ελληνικό κράτος, όλος ο χώρος στη μειονότητα θα ανήκει πλέον στην Τουρκία. Σύμφωνα με το σκεπτικό της κυβέρνησης: ελληνικής «Οι υπηρετούντες μουφτήδες και τοποτηρητές που έχουν υπερβεί το όριο ηλικίας θα συνεχίσουν να υπηρετούν και να ασκούν κανονικώς και πλήρως τα καθήκοντά τους για ένα διάστημα μέχρι δύο μήνες από την έναρξη ισχύος της τροπολογίας, ώστε να υπάρξει ο αναγκαίος χρόνος επιλογής των τοποτηρητών ή των νέων μουφτήδων. Στόχος είναι να μπορεί η Πολιτεία να προγραμματίζει την ομαλή διαδοχή στην υπηρεσία».
Ικανοποίηση Ε.Ε.
Σε μια άλλη εξέλιξη η Ε.Ε. διά στόματος Γιούνκερ εκφράζει την ικανοποίηση της για την πελευθέρωση των δύο Ελλήνων.
Ευτυχής για την επικείμενη απελευθέρωση των δυο Ελλήνων στρατιωτικών. Όπως είχα πει στην Βάρνα, η Τουρκία δεν έχει τίποτε να φοβηθεί από τους ευρωπαίους γείτονες της. Η ΕΕ παραμένει προσηλωμένη στη στρατηγική αυτή σχέση. Επιθυμούμε μια σταθερή, ευημερούσα, δημοκρατική Τουρκία.
— Jean-Claude Juncker (@JunckerEU) 14 August 2018
