Την εκταφή του δικτάτορα Φράνκο θα εγκρίνει σήμερα με διάταγμα η ισπανική κυβέρνηση από το μαυσωλείο που τον φιλοξενεί.
Το μνημείο βρίσκεται σε απόσταση 50 χιλιομέτρων από τη Μαδρίτη. Πρόκειται για ένα σταυρό ύψους 150 μέτρων που δεσπόζει του μαυσωλείου το οποίο στεγάζει επίσης τις σορούς 27.000 φρανκιστών μαχητών και 10.000 δημοκρατικών. Για τον λόγο αυτόν, ο δικτάτορας Φράνκο προέβαλλε το μνημείο ως τόπο συμφιλίωσης.
Ο πρωθυπουργός Πέδρο Σάντσεθ ανακοίνωσε την απόφαση:
«Η Ισπανία δεν μπορεί να επιτρέψει, ως εδραιωμένη και ευρωπαϊκή δημοκρατία, σύμβολα που διχάζουν τους Ισπανούς», είχε δηλώσει τότε τονίζοντας ότι η ύπαρξη ενός μαυσωλείου που στεγάζει την σορό ενός δικτάτορα θα ήταν «αδιανόητη στην Γερμανία ή την Ιταλία». Στόχος της κυβέρνησης είναι να θέσει τέλος σε μία «ανωμαλία της δημοκρατίας», σε ένα μαυσωλείο «λατρείας ενός δικτάτορα», είχε δηλώσει ο Αντερ Γιλ πρόεδρος της σοσιαλιστικής ομάδας στην Γερουσία. «Είναι ώρα να τελειώνουμε με αυτού του είδους τις καταστάσεις».
Ο Φράνκο, το 1975 εντιαφιάσθηκε στην Valle de los Caidos (Κοιλάδα των Πεσόντων), στο πλευρό του Χοσέ Αντόνιο Πρίμο ντε Ριβέρα, ιδρυτή του φασιστικού κόμματος Φάλαγξ.
Ομως, το μνημείο θεωρείται σύμβολο διχασμού και απαξίωσης των δημοκρατικών, οι σοροί των οποίων εκτάφηκαν από ομαδικούς τάφους και νεκροταφεία και ενταφιάσθηκαν εκεί χωρίς να ζητηθεί η άδεια των συγγενών τους.
Παράλληλα, ένα ακόμα δχαστικό στοιχείο είναι το γργονός ότι 20.000 πολιτικοί κρατούμενοι συμμετείχαν στην οικοδόμηση του μαυσωλείου (1940-1959).
Η μεταφορά του Φράνκο
Στόχος είναι η μεταφορά της σορού του Φράνκο στον οικογενειακό τάφο του κοιμητηρίου του Πάρδο, κοντά στην Μαδρίτη. Ομως η οικογένεια του δικτάτορα είναι κατηγορηματικά αντίθετη με την εκταφή.
«Ο Σάντσεθ προτιμά να ξεθάβει τα φαντάσματα του παρελθόντος παρά να προσελκύσει τους ανθρώπους με το μέλλον. Ενδιαφέρεται περισσότερο να ανοίξει τα επουλωμένα τραύματα του χειρότερου παρελθόντος μας παρά να επικεντρωθεί στο καλύτερο παρόν μας», δήλωσε ο ηγέτης του Λαϊκού Κόμματος Πάμπλο Κασάδο.
Περάν της εκταφής του Φράνκο, η κυβέρνηση ανακοίνωσε τον Ιούλιο την πρόθεσή της να συγκροτήσει μία επιτροπή αλήθειας για την δικτατορία του Φράνκο, απολογισμού των θυμάτων του εμφυλίου πολέμου και του φρανκικού καθεστώτος καθώς και ακύρωσης των αποφάσεων των εκτάκτων δικαστηρίων.
