Η Τουρκία αποτελεί ένα εξαιρετικά σημαντικό οικονομικό και εμπορικό συνεργάτη για την ΕΕ θα μπορούσε να ισχυριστεί κάποιος...
Έτσι είναι αν αναλογιστεί κανείς τους αριθμούς. Η Τουρκία το 2016 είχε μερίδιο εξαγωγών 1,2% σε παγκόσμια κλίμακα ενώ σε επίπεδο εισαγωγών είχε μερίδιο 1,6% σε παγκόσμιο επίπεδο.
Το 2017 η Τουρκία ήταν ο πέμπτος μεγαλύτερος εταίρος εξαγωγών αγαθών από την ΕΕ και ο έκτος μεγαλύτερος εταίρος για εισαγωγές αγαθών στην ΕΕ.
Το εμπόριο της ΕΕ με την Τουρκία μειώθηκε μεν από την κορυφή των 27 δισ. Ευρώ το 2013 σε 15 δισ. Ευρώ το 2017 αλλά τα παραγόμενα προϊόντα αποτελούν το 81% των εξαγωγών αγαθών της ΕΕ προς την Τουρκία και το 89% των εισαγωγών αγαθών από την Τουρκία στην ΕΕ.
Αξίζει δε, να αναφερθεί ότι το 2017, η Γερμανία ήταν η μεγαλύτερη σε εισαγωγές αγαθών στην ΕΕ (14 δισ. Ευρώ) από την Τουρκία και στις εξαγωγές αγαθών (22 δισ. Ευρώ) με την Τουρκία.
Βάσει των στοιχείων αυτών αλλά και με τις πρόσφατες εξελίξεις στην οικονομία της Τουρκίας με την κατρακύλα της λίρας δημιουργείται ένα εύλογο ερώτημα με το τι μέλλει γενέσθαι;
Θα επηρεαστούν οι εμπορικές σχέσεις με την Ε.Ε.; Κι αν ναι τότε πως η εξέλιξη αυτή θα επηρεάσει την οικονομία της Ε.Ε.;
Σε επικοινωνία που είχαμε με τη διεθνολόγο Άννα Κουκίδου Προκοπίου, μας ανέφερε ότι πράγματι η μία παράμετρος είναι η εμπορική αλλά από την άλλη σημαντικό ζήτημα αποτελεί το γεγονός ότι οι τράπεζες σε Ιταλία, Γαλλία, Ισπανία έχουν δανείσει εκατομμύρια σε τουρκικές τράπεζες ενώ σε ένα χρόνο από σήμερα μεγάλο μέρος του χρέους σε αυτές θα πρέπει να πληρωθεί.
Το γεγονός δεν επιτρέπει να αφεθεί η τουρκική οικονομία και το τραπεζικό της σύστημα να καταρρεύσει αφού οι κλυδωνισμοί θα επηρεάσουν και το ιταλικό, το γαλλικό και το ισπανικό τραπεζικό σύστημα.
Δεν είναι τόσο απλό- όπως μας επισήμανε- να αφήσουν τις τράπεζες της Τουρκίας να καταστραφούν διότι θα πληγούν και οι ευρωπαϊκές τράπεζες.
Μεταναστευτικό
Ένα άλλο πολύ σημαντικό ζήτημα που προκύπτει από την κρίση στην Τουρκία- σύμφωνα με την κα Προκοπίου- είναι το μεταναστευτικό με το οποίο η Τουρκία απειλεί να δημιουργήσει εσωτερικά προβλήματα στις ευρωπαϊκές χώρες.
Συγκεκριμένα, το μεταναστευτικό επιφέρει σοβαρό οικονομικό βάρος στην Ε.Ε. με τον Ερντογάν να γνωρίζει ότι σε αυτό το θέμα έχει το πάνω χέρι, αφού οι Ευρωπαίοι αναγκαστικά θα τον στηρίξουν πολιτικά ούτως ώστε να δημιουργηθεί ένα πιο σταθερό οικονομικό κλίμα.
Με άλλα λόγια, όπως μας ξεκαθάρισε, οι αγορές αναμένουν τη θετική έκβαση της επίσκεψης του Ερντογάν στη Γερμανία. Επί τούτου, έχουν ήδη δοθεί κάποιες ενδείξεις από τη Μερκελ επαναβεβαιώνοντας τον ότι θα κρατήσουν τις καλές σχέσεις μεταξύ τους παρά τη ρήξη με τις ΗΠΑ αφού η Ε.Ε. δεν μπορεί και δεν θέλει να μπει στο παιχνίδι των ΗΠΑ.
Αυξάνεται ο πληθωρισμός
Ο πληθωρισμός στην Τουρκία, σήμερα, όπως μας ανέφερε η κα Προκοπίου, είναι στο 80%. Κάτι που σημαίνει ότι η αγοραστική δύναμη των Τούρκων καταρρέει. Επομένως υπάρχει σημαντικό πρόβλημα στο εμπόριο με τις άλλες χώρες.
Από την άλλη, όμως, τα τουρκικά προϊόντα είναι πιο φτηνά τη στιγμή που οι Τούρκοι δεν μπορούν και δεν συμφέρει να αγοράζουν ευρωπαϊκά προϊόντα. Παράλληλα, στους ευρωπαίους συμφέρει να αγοράζουν τουρκικά προϊόντα. Με άλλα λόγια, στις ευρωπαϊκές χώρες και στους εμπορικούς εταίρους της Τουρκίας συμφέρει αυτό που συμβαίνει.
Για παράδειγμα, όπως μας τόνισε, στην αγορά ακινήτων υπάρχει πρόσφορο έδαφος για επενδύσεις στην Τουρκία λόγω της πτώσης των τιμών.
Πως εμπλέκεται η υπόθεση του πάστορα
Μία από τις απειλές που χρησιμοποιούν οι ΗΠΑ έχει να κάνει με την υπόθεση της HALK BANK και στο σκάνδαλο που προκλήθηκε πέρσι το Νοέμβρη.
Η εν λόγω τράπεζα που ελέγχεται από τον ίδιο τον Ερντογάν και τους κύκλους του κατηγορείται ότι παραβίασε τις κυρώσεις σε βάρος του Ιράν παίρνοντας πετρέλαιο και δίνοντας χρυσό. Με αυτόν τον τρόπο ο Ερντογάν παραβίασε το εμπάργκο που είχαν επιβάλει οι σύμμαχοι του στο Ιράν.
Το αμερικανικό δικαστήριο, μάλιστα, ανέφερε ότι η τράπεζα έπαιρνε εντολές από τον Ερντογάν.
Στην όλη υπόθεση, μάλιστα, εκκρεμεί από το Μάη για το αν θα βάλουν πρόστιμα στην εν λόγω τράπεζα κάτι που κινητοποίησε τον ίδιο τον πρόεδρο της Τουρκίας να ζητήσει από τον Τράμπ να του παραδώσει τον Πάστορα και να αποφύγει την καταστροφική επιβολή προστίμων.
Μια συμφωνία που δεν έγινε ποτέ αφού ο πρόεδρος των ΗΠΑ αρνήθηκε να τη δεχτεί.
Μπορεί να τον πλήξει πολιτικά
Σε ερώτηση μας κατά πόσον η κρίση αυτή μπορεί να πλήξει τον Ερντογάν, η κα Προκοπίου μας ξεκαθάρισε ότι πολύ εύκολα το οικονομικό μετατρέπεται σε πολιτικό ζήτημα και τότε δεν θα μπορεί να το ελέγξει ή να το περιορίσει. Όπως χαρακτηριστικά μας είπε:
«Δεν είναι εύκολα τα πράγματα για την Τουρκία με το βιοτικό επίπεδο να καταρρέει».
Παράλληλα, μας επισήμανε, ότι χρειάζονται μακροπρόθεσμες αλλαγές ενώ είναι εξαιρετικά δύσκολο να αποφύγει το ΔΝΤ αφού ο Ερντογάν δεν φαίνεται διατεθειμένος να πάρει μέτρα λιτότητας.
Την ίδια στιγμή, το εγχείρημα του ΔΝΤ δεν φαίνεται να είναι εύκολο αφού χρειάζεται η έγκριση του Τραμπ αλλιώς δεν θα τους δοθεί καμία ενίσχυση.
Χαρακτηριστική ήταν και η τοποθέτηση της κας Προκοπίου: «Η Τουρκία βρίσκεται σε μια οικονομική δίνη αφού να συνεχιστεί η κατάσταση και οι ΗΠΑ βάλουν πρόστιμα εκατομμυρίων στην HALK BANK τότε μπορεί να καταρρεύσει».
Ποια η εμπορική σχέση Τουρκίας – Ε.Ε. με αριθμούς
Το πιο κάτω διάγραμμα παρέχει σημαντικές λεπτομέρειες σχετικά με τα εμπορεύματα που ανταλλάσσονται μεταξύ της ΕΕ και της Τουρκίας, παρουσιάζοντας τα 20 πιο βασικά εμπορεύματα.
Τα 20 κορυφαία προϊόντα κάλυψαν σχεδόν το ήμισυ του συνόλου των εμπορεύσιμων αγαθών το 2017.
Τα μισά από τα προϊόντα αυτά ανήκουν στον τομέα «Μηχανήματα & οχήματα», πέντε στα «Άλλα μεταποιημένα προϊόντα», τα δύο στα «Χημικά» και το καθένα από τα ' Πρώτες ύλες »,« Ενέργεια »και « Άλλα αγαθά».
Παράλληλα, τρία κράτη μέλη είχαν εισαγωγές αγαθών από την Τουρκία το 2017 υψηλότερες από 8 δισεκατομμύρια ευρώ: Γερμανία (13,9 δισεκατομμύρια ευρώ), Ηνωμένο Βασίλειο (8,4 δισεκατομμύρια ευρώ) και Ιταλία (8,3 δισεκατομμύρια ευρώ).
Αξίζει να αναφερθεί ότι περισσότερο από το ένα πέμπτο των εισαγωγών εκτός της ΕΕ (21%) των χωρών αυτών προέρχεται από την Τουρκία. Η Σλοβενία (19%) και η Ρουμανία (16%) είχαν επίσης υψηλά μερίδια, ενώ όλα τα άλλα κράτη μέλη ήταν κάτω του 6%.
Η Γερμανία ήταν επίσης ο μεγαλύτερος εξαγωγέας αγαθών (21,8 δισ. Ευρώ) στην Τουρκία, ακολουθούμενη από την Ιταλία (10,1 δισ. Ευρώ) και το Ηνωμένο Βασίλειο (8,4 δισ. Ευρώ).
Την ίδια στιγμή, σχεδόν το ένα τέταρτο των εκτός ΕΕ εξαγωγών της Βουλγαρίας (23%) προορίζονταν για την Τουρκία.
Η Ελλάδα (15%) και η Ρουμανία (14%) είχαν επίσης υψηλά μερίδια ενώ τα υπόλοιπα κράτη μέλη είχαν μερίδιο κάτω του 9%.
