Σημαντική στιγμή στο τελικό ντιμπέιτ μεταξύ Αναστασιάδη-Μαλά ήταν αυτή κατά την οποία ο Πρόεδρος Αναστασιάδης εξέφρασε την πρόθεση να δημοσιοποιήσει έγγραφο με τις προτάσεις τις ε/κ πλευράς που αφορούν στην εκ περιτροπής Προεδρία.
Αντίστοιχο έγγραφο, χωρίς ωστόσο να γνωρίζουμε με σιγουριά αν πρόκειται για το ίδιο έγγραφο, είχε δει το φως της δημοσιότητας μετά από δημοσίευμα της εφημερίδας Φιλελέυθερος και του συνάδελφου Ανδρέα Πιμπίσιη τον περασμένο Σεπτέμβριο.
Σύμφωνα με το εν λόγω δημοσίευμα:
(δ) Πολιτική ισότητα όπως καταγράφεται από τα σχετικά ψηφίσματα του ΣΑ ΟΗΕ – Αποτελεσματική Συμμετοχή
Χωρίς να επηρεάζεται η λειτουργικότητα και η αποτελεσματικότητα του Κράτους, διατηρώντας παράλληλα ένα ορθολογικό και βασισμένο στις ανάγκες μέγεθος της ομοσπονδιακής δημόσιας υπηρεσίας και σεβόμενοι τον οριζόντιο κανόνα για σύνθεση 2:1 και λήψη αποφάσεων με απλή πλειοψηφία για τα συλλογικά όργανα, η ε/κ πλευρά είναι έτοιμη να εξετάσει στα πλαίσια του συμβιβαστικού πακέτου που πρότεινε στη Γενεύη (ημερομηνίας 11 Ιαν. 2017):
- Για έναν συγκεκριμένο αριθμό περιορισμένων εξαιρέσεων για ομοσπονδιακές συλλογικές αρχές (που θα συμφωνηθεί και θα περιλαμβάνεται στη διευθέτηση) άλλες από εκείνες με μη-εθνοτική σύνθεση, απλή πλειοψηφία με απαίτηση τουλάχιστον μιας θετικής ψήφου στη λήψη αποφάσεων, όπως και η εισήγηση του ΓΓ ΟΗΕ, για κάλυψη καταστάσεων όπου θεμελιώδη θέματα για έκαστη κοινότητα εμπλέκονται, και λαμβάνοντας υπόψη ότι περιλαμβάνεται ένας αποτελεσματικός μηχανισμός επίλυσης διαφορών.
- Υπό την προϋπόθεση ότι το σύστημα για την εκλογή του Προέδρου και του Αντιπροέδρου με κοινό ψηφοδέλτιο (single-ticket) υιοθετηθεί, το οποίο θα περιλαμβάνει εκ της φύσεώς του τις έννοιες της διασταυρούμενης και σταθμισμένης ψήφου, και υπό την προϋπόθεση ότι το θέμα των αρμοδιοτήτων συμπεριλαμβανομένων των θεμάτων συναπόφασης για τον Πρόεδρο και τον Αντιπρόεδρο (για θέματα εξωτερικής πολιτικής, άμυνας και ασφάλειας) έχουν συμφωνηθεί και θα εφαρμοστεί ένας αποτελεσματικός και αποδοτικός μηχανισμός χωρίς εξαιρέσεις, εκ περιτροπής προεδρία με αναλογία 2:1, αρχίζοντας από τον Ε/κ Πρόεδρο.
(ε) Ίση μεταχείριση
Η συμφωνηθείσα δημογραφική αναλογία (4:1) θα εφαρμοστεί από την πρώτη ημέρα της έναρξης ισχύος της συμφωνίας διευθέτησης. Η παρουσία Τούρκων πολιτών στην ενωμένη Κύπρο ανά πάσα στιγμή και διά οιονδήποτε λόγο σε σχέση με τις απαιτούμενες αλλαγές που έχουν γίνει (mutatis mutandis) στη λογική των τεσσάρων ελευθεριών, θα πρέπει να σέβεται αυτή την αναλογία.
Η ε/κ πλευρά είναι έτοιμη υπό τη μορφή εξαιρέσεων να εξετάσει, κατά τρόπο που θα είναι πάντα πλήρως συμβατός με το κεκτημένο της ΕΕ:
- Περαιτέρω σ’ ό,τι αφορά το πλαίσιο του κεκτημένου της ΕΕ, μια δίκαιη λύση για εκείνους τους Τούρκους πολίτες τους οποίους το καθεστώς μπορεί να εξελιχθεί και/ή να τους παρέχει δικαιώματα καθεστώτος μακροχρόνιας παραμονής στο μέλλον χωρίς να αποκλείεται ο κανονισμός για απόκτηση περιουσίας από τους Τούρκους πολίτες στην ενωμένη Κύπρο. Σύμφωνα με την προσέγγιση του ΓΓ ΟΗΕ, αυτό δεν θίγει τις εξαιρέσεις από την αναλογία 4:1 (τουρίστες, φοιτητές και εργάτες) οι οποίοι –ανεξαρτήτως της χρονικής διάρκειας της προσωρινής άδειας εργασίας– δεν θα καθίστανται νόμιμοι για καθεστώς μακροχρόνιας παραμονής.
- Πέραν από το τι προνοείται στο πλαίσιο της Τελωνειακής Ένωσης ΕΕ-Τουρκίας, ποσοστώσεις που θα ζητηθούν από την Κύπρο, βασισμένες στα προϊόντα και τις ποσότητες του παραδοσιακού εμπορίου της τ/κ κοινότητας με την Τουρκία, ως προσωρινό μέτρο, προκειμένου να διευκολυνθεί μια σωστή μετάβαση της τ/κ οικονομίας. Τέτοια προϊόντα πρέπει να είναι πλήρως συμβατά με όλους τους απαιτούμενους κανόνες ποιότητας και ασφάλειας της ΕΕ.
Δεν είμαστε σε θέση να γνωρίζουμε αν τελικά ο Πρόεδρος Αναστασιάδης θα δημοσιοποιήσει το έγγραφο στο οποίο αναφέρθηκε, ωστόσο αν κάτι τέτοιο θα γίνει θα το αναμένουμε εντός της ημέρας.